Honde is gereeld as laboratoriumproefpersone gebruik gedurende die era van atoombomtoetse tussen 1950–1980, veral in studies wat gebruik is om data te skep rakende die verwagte gevolge van toevallige menslike beroepsblootstelling aan bestraling.
Studies oor die gevolge van blootstelling aan ioniserende straling by honde is grootliks in die laat 1940's begin om veiligheidsriglyne vir mense wat met straling werk, te bepaal en bly vandag nog relevant vir bioloë. Die mak hond is vir stralingsnavorsing gekies vanweë hul groter liggaamsgrootte en langer lewensduur in vergelyking met knaagdiere, sowel as hul wydverspreide beskikbaarheid.
Gereelde gevolge van stralingsblootstelling by honde sluit in hematologiese veranderinge, onvrugbaarheid en kanker van die been, lewer, long en bloed, onder andere. Effekte hang af van die radionuklied, metode van blootstelling, ouderdom tydens blootstelling, dosistempo en totale blootstellingsdosis.
Daar word geglo dat inaseming die mees waarskynlike roete van blootstelling aan radionukliede is, wat navorsers daartoe gelei het om hierdie modus van blootstelling in dierstudies te implementeer. Radon is 'n natuurlik voorkomende radionuklied wat gereeld in huise voorkom, en by mense word dit beskou as die tweede grootste oorsaak van longkanker na sigaretrook.
Radonvlakke in huise wissel na gelang van die plaaslike grond of rots en kan selfs deur boumateriaal vrygestel word. Diegene wat met natuurlik voorkomende materiale werk wat hoë radonvlakke het, soos uraanmynwerkers, loop 'n besonder hoë risiko vir skadelike blootstelling. Vroeg reeds is radonstudies op mense by die Argonne Nasionale Laboratorium uitgevoer, hoewel hierdie studies 'n beperkte aantal deelnemers ingesluit het en nie op die fisiologiese effekte van radonblootstelling gefokus het nie. In plaas daarvan het navorsers probeer onderskei tussen radon wat deur die omgewing geabsorbeer word en radon wat in die liggaam geproduseer word as gevolg van radiumverval na blootstelling.
Verskeie studies het die uitwerking van radon-inasemingblootstelling op honde ondersoek en respiratoriese nood en respiratoriese gewasse na blootstelling gerapporteer. By honde wat daagliks aan radon, radondogters, uraanertsstof en/of sigaretrook blootgestel is, is longgewasse na 50 maande se blootstelling gevind. Vreemd genoeg het agt uit 19 honde wat daagliks aan radon, radondogters en uraanertsstof blootgestel is, respiratoriese gewasse ontwikkel, terwyl slegs twee uit 19 honde wat daagliks aan radon, radondogters, uraanertsstof en sigaretrook blootgestel is, respiratoriese gewasse ontwikkel het. Navorsers stel voor dat dit verband kan hou met verhoogde slymproduksie of -klaring as gevolg van sigaretrook, wat 'n kleiner stralingsdosis aan brongiale en brongiolêre prolifererende epiteelselle veroorsaak.
In 27 studies is honde blootgestel aan 239Pu , 238Pu , 144Ce , 90Sr , 90Y , 91Y , 241Am , Rn of U deur ingeasemde aërosols wat radionukliede bevat. Longtumore en respiratoriese skade was algemene skadelike gevolge en uniek aan hierdie blootstellingsmetode. Stralingspneumonitis, 'n inflammasie van die long wat deur stralingsblootstelling veroorsaak word, was die oorheersende nie-neoplastiese siekte wat waargeneem is.
Na kortstondige retensie in die longe, is sommige radionukliede geneig om deur die hond se liggaam te verskuif, wat verskillende effekte veroorsaak wat verband hou met afsetting en langdurige blootstelling. Verskuiwing van radionukliede na aanvanklike blootstelling veroorsaak waarskynlik nie net onmiddellike nie, maar ook vertraagde effekte, met chroniese blootstelling wat 'n konstante hoë dosis aan organe en weefsels lank na die aanvanklike blootstelling veroorsaak.
Byvoorbeeld, 'n jaar na blootstelling aan 238Pu , bly die retensie in die lewer en skelet van honde aanhoudend en is steeds teenwoordig meer as 1000 dae na blootstelling. Ter vergelyking, verdwyn 239Pu uit die longe van blootgestelde individue met 'n gemiddelde geraamde halftyd van 1192 dae, en meer as 10 jaar na blootstelling is 65% van die totale finale liggaamslading in die torakale limfkliere gevind . Vertraagde tumorvorming vind plaas selfs sonder konstante radionukliedblootstelling.
Die hoofoorsaak van dood wat in twee afsonderlike studies van honde wat aan enkele inasemings van 238Pu -aërosols blootgestel is, gerapporteer is, was beentumore, gevolg deur long- en lewertumore, wat almal ongeveer 3 jaar na blootstelling verskyn het . 144Ce het soortgelyk na die lewer en skelet van blootgestelde honde getranslokeer, waar die daaropvolgende voorkoms van lewer- en beentumore opgemerk is . Langtermyn-retensie van ingeasemde 90Sr was die hoogste in die skelet van blootgestelde honde, wat tot langdurige blootstelling gelei het . Gevolglik het 47% van blootgestelde honde primêre beentumore opgedoen.
Wat openbaar studies oor honde en bestraling?
Gereelde gevolge van stralingsblootstelling by honde sluit in hematologiese veranderinge, onvrugbaarheid en kanker van die been, lewer, long en bloed, onder andere. Effekte hang af van die radionuklied, metode van blootstelling, ouderdom tydens blootstelling, dosistempo en totale blootstellingsdosis.
Kan 'n N95-masker gebruik word om teen straling te beskerm?
N95-maskers is ontwerp om te beskerm teen dinge soos rook, as, allergene, bakterieë en skimmel. Die goeie nuus is dat hulle die inaseming van radioaktiewe deeltjies in die lug kan verminder. Die beskerming is egter beperk, want dit is slegs een van die maniere waarop honde radioaktiewe materiale in hul liggaam absorbeer. Hulle absorbeer dit ook deur die vel, oë en inname.
Wat is die verskil tussen alfa-, beta- en gammastraling?
'n Lugfiltermasker bied 'n mate van beskerming teen alfa- en beta-straling. Dit beskerm jou NIE teen gammastraling nie. 'n IR-filtermasker is nuttig om te verhoed dat jy radioaktiewe neerslag inasem na 'n kernontploffing.
Hoe beskerm 'n gasmasker teen straling?
Die twee tipes straling wat 'n lugfiltermasker sou veroorsaak, is alfa- en beta-deeltjies. Beide hierdie tipes radioaktiewe deeltjies word maklik deur 'n gasmasker gestuit.
Alfa-straling is 'n lae-energie deeltjie wat vinnig energie verloor soos dit vanaf sy bron beweeg. Dit kan gestuit word deur 'n bietjie meer as 'n duim lug, 'n baie klein hoeveelheid water (.008″) en selfs ongeskonde vel.
Die hoofprobleem wat Alfa veroorsaak, word veroorsaak wanneer jy die materiale wat dit uitstraal, inasem. Jou vel kan die Alfa keer wanneer dit buite jou liggaam is, maar jou interne organe kan nie dieselfde doen nie. Dit laat die Alfa-deeltjies toe om jou liggaam voortdurend van binne na buite uit te straal sodra jy dit ingeasem het.
Beta-straling is nog 'n relatief lae-energie deeltjie. Dit word gestuit deur 10 voet lug, 2 duim water, 'n dun lagie metaal of glas, en swaar klere.
Die gevare van Beta-straling is baie soortgelyk aan Alfa-straling. Wanneer jy dit inasem, word enige eksterne beskerming wat jy mag hê, uitgeskakel en jy bestraal direk jou longe en ander organe.
’n Lugfiltermasker sal enige besoedelde vaste stowwe uit die lug filter. Dit sal jou ook verhoed om enige alfa- of beta-deeltjies in te asem. Een van die oor die hoof gesiene voordele van ’n volgesigmasker is dat dit jou oog teen dieselfde materiaal beskerm!
Beskerm 'n lugfiltermasker teen gammastraling?
As jy jouself teen gammastraling wil beskerm, sal jy iets anders moet doen as om 'n lugfiltermasker te dra . Dit beskerm jou net nie teen gammastraling nie.
Gammastraling is 'n baie hoë-energie deeltjie (soortgelyk aan 'n x-straal) wat aansienlike afskerming benodig om gestuit te word. Hoe dikker en digter materiaal jy daaragter kan kry, hoe beter. Dit verg amper 14″ water, 6.6′ voet beton of 1.3′ lood om gammastraling te stop.
Dit beteken dat die enigste manier om te verhoed dat Gamma jou beïnvloed, is om so ver as moontlik van die bron af te kom. Indien dit nie moontlik is nie, moet jy binnetoe gaan en soveel as moontlik grond, beton en staal tussen jou en die Gamma-bron plaas!
Hoe erg is die uitval van kernstraling?
Kernuitval vind plaas wanneer 'n kernontploffing naby genoeg aan die grond plaasvind om aarde en puin in die atmosfeer te gooi. Dit gebeur in baie kernontploffings, maar dit is die ergste tydens 'n oppervlak- of ondergrondse ontploffing.
Uitval naby die ontploffing sal binne ongeveer 30 minute terug aarde toe begin val. Ander uitval kan baie langer in die atmosfeer bly hang totdat dit deur swaartekrag en dinge soos reën terug aarde toe gebring word. Teen die tyd dat dit gebeur, kan die uitval 'n baie lang afstand van die ontploffing afgelê het.
Die uitval sal alles waarop dit beland of waarin dit beland, besoedel. Dit sluit gewasse en waterbronne in wat dit moeilik maak om kos en water te vind in gebiede wat in die uitvalgebied is.
Hoe beskadig straling die liggaam?
Alfa, Beta en Gamma word almal as ioniserende straling beskou. Dit is die tipe bestraling wat DNS verswak en afbreek. Hierdie skade kan óf die selle doodmaak óf hulle genoeg verander om hulle in kankerselle te laat muteer.
Wanneer selle aanvanklik deur bestraling beskadig word, veroorsaak hulle wat bekend staan as stralingsiekte. Dit is wanneer die selle nie kan repliseer nie en begin afsterf. Dit veroorsaak swelling van die liggaam, haarverlies en naarheid. Die selle wat nie sterf nie, kan muteer tot die punt waar hulle buite beheer begin voortplant en kanker word.
Hoe kan ek blootstelling aan straling beperk?
Indien blootstelling aan radioaktiewe materiale kommerwekkend is, is die beste maniere om blootstelling van eksterne stralingsbronne te beperk, om:
- beperk blootstellingstyd;
- afstand vanaf die radioaktiewe materiaal te vergroot;
- blokkeer straling deur toepaslike afskerming te gebruik.
Interne blootstelling aan radioaktiewe materiaal kan verminder word deur:
- behoorlike gebruik van respiratoriese beskerming;
- monitering van voedsel en water vir kontaminasie;
- toepaslike velbeskerming te gebruik om absorpsie en wondkontaminasie te voorkom.
Individue en honde kan in aanraking kom met radioaktiewe materiale deur blootstelling aan partikels, gasse of dampe. Wanneer dit behoorlik gekies, gepas en gebruik word volgens die vervaardiger se instruksies, kan lugfiltermaskers help om blootstelling aan lugbesoedelingstowwe, insluitend partikels, te verminder, maar sal nie alle blootstellings uitskakel nie. Verder sal lugfiltermaskers nie beskerming bied teen eksterne bronne van beta- en gammastraling nie.
KOOP NOU: N95 K9 MASKER
